Stamboom
| Was Jan Klaassen, afgezien van zijn naam, nu eigenlijk van oorsprong wel zo Hollands als de legende wil doen geloven? Hansworst, zijn ene in het verhaal genoemde voorloper, kwam uit Duitsland en de andere, Polichinelle, was de hoofdfiguur in de Franse poppenkast; ook hij moet op de een of andere manier naar Nederland zijn overgewaaid. Er is dus zeker sprake van buitenlandse invloed. |
 |
|
Men zou kunnen zeggen dat Jan Klaassen
familiebanden had met de hoofdpoppen van het
volkspoppentheater van een groot
aantal landen van Europa: met Polichinelle, met Don Christoval
Pulichinela uit Spanje en Portugal, met Petroesjka uit Rusland, met
Kasperle, Kasper (soms Putschenelle genoemd) en Kasparek
respectievelijk uit Oostenrijk, Duitsland en Tsjechoslowakije (Tsjechië en
Slowakije) en tenslotte met Punch uit Engeland die trouwens ook in Amerika een
dominerende plaats op het poppentoneel innam.
De stamvader van dit bonte gezelschap is
Pulcinella, afkomstig uit Napels. Hij is een personage uit de
Commedia dell'arte,
een Italiaanse toneelvorm die in de 16e eeuw ontstond en die berust op
improvisatie rond vaste types. |
De Italiaanse
komedianten gingen ook in het buitenland optreden. Dit improvisatietoneel had invloed op andere kunstvormen zoals mime, dans en poppenspel. Ook de Italiaanse poppenspelers kwamen overal in Europa terecht. Van alle personages sloeg Pulcinella in het buitenland het meeste aan. Wat was Pulcinella dan voor een figuur? Zijn naam betekent 'kuikentje'. Hij droeg een snavelachtig halfmasker en had een hanige tred, met zijn stem bootste hij het geluid van vogels na. Hij ging gekleed in een wit costuum en droeg een flaphoed op het hoofd. Het was een boers type. In den vreemde pastte hij zich aan naar uiterlijk en karakter, hij raakte volkomen ingeburgerd en verdrong de daar bestaande komische types van de eerste plaats. |
Stamboom